Άλλος για μαγνητική;

Ολίγον τεχνοκρατικό το παρόν, αλλά πέρα από το προσωπικό ενδιαφέρον, αφορά άμεσα σε επιπτώσεις στο γενικότερο κοινωνικό σύνολο.

Ήδη από το 2002 οι Αμερικανοί ειδικοί προειδοποιούσαν για την ανάγκη λήψης μέτρων παραγωγής μεγαλυτέρων ποσοτήτων ραδιοϊσοτόπων για ιατρική χρήση. Οι ολοένα αυξανόμενες ανάγκες για έγκυρες διαγνώσεις με τη χρήση μεθόδων της Πυρηνικής Ιατρικής (π.χ. μαγνητική τομογραφία, σπινθηρογράφημα) και η απουσία των απαραίτητων κέντρων παραγωγής αυτών σε επαρκείς ποσότητες στις ΗΠΑ που ήταν για πολλά χρόνια η πρωταθλήτρια παρασκευής αυτών οδηγεί σταδιακά σε έλλειψη των απαραίτητων ραδιοϊσοτόπων.

Το πρόβλημα είναι λίγο πολύ κατανοητό από όλους: περισσότερες εξετάσεις, μεγαλύτερη ζήτηση για ραδιοϊσότοπα, αύξηση αναζήτησης πρώτων υλών για την παρασκευή των τελευταίων. Η σταθερή παραγωγή των απαιτούμενων ραδιοϊσοτόπων, η οποία σημειωτέον δεν είναι καθόλου απλή είτε σε πρακτικό είτε σε γραφειοκρατικό επίπεδο, έχει αρχίσει να υστερεί. Το πρόβλημα αναμένεται να αυξηθεί καθώς οι ΗΠΑ την τελευταία δεκαετία έχουν περιορίσει κατά πολύ τη χρήση ειδικών μονάδων παραγωγής, πολλές μάλιστα έχουν οριστικά κλείσει μαζί με τα εργαστήρια που τις στέγαζαν. Ως συνέπεια, οι δυτικές χώρες αναμένεται να αναζητήσουν εναλλακτικούς τρόπους παραγωγής ραδιοφαρμάκων ή να στραφούν σε άλλες χώρες που διαθέτουν τις υποδομές και μπορούν να στηρίξουν την αγορά με μια πιθανή έναρξη της αντίστοιχης βιομηχανίας.

Καθώς η Βόρεια Κορέα και το Ιράν δεν ενδείκνυνται για κάτι τέτοιο, ο φυσικός αποδέκτης πιθανών (απ)αιτήσεων είναι η Ρωσία με το τεράστιο δυναμικό της σε πυρηνική τεχνογνωσία. Ενώ ο Καναδάς “ψάχνεται” για το άμεσο μέλλον μετά την παύση λειτουργίας του αντιδραστήρα στο Chalk River, ενός εργαστηρίου που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην κατασκευή της πρώτης ατομικής βόμβας και μετά τη δεκαετία του ’50 αποκλειστικά προορισμένου για την παραγωγή  ραδιοϊσοτόπων, οι παροπλισμένες μονάδες της πάλαι ποτέ σοβιετικής εποχής φαίνονται ως οι πιο κατάλληλοι τόποι παραγωγής. Το αν η Διεθνής Επιτροπή που διαχειρίζεται και ρυθμίζει τις ποσότητες πυρηνικών υλών δεχθεί την επανεργοποίηση τέτοιων μονάδων (οι οποίες σίγουρα δεν είναι και στα καλύτερά τους όσον αφορά στην ποιότητα υλικοτεχνικής υποδοχής που διαθέτουν) λόγω πιέσεων από τα νοσοκομεία και τις εταιρείες ραδιοφαρμάκων είναι ένα ερώτημα το οποίο θα απαντηθεί στο σύντομο μέλλον.

Η δική μου πρόβλεψη είναι ότι μπαίνουμε σε μια νέα πυρηνική εποχή, αυτήν της “ειρηνικής” πυρηνικής εποχής. Είμαι σίγουρος η πυρηνική ενέργεια και οι εφαρμογές της πυρηνικής φυσικής, στην ιατρική ιδιαίτερα, θα “ακουστούν” πολύ στο χρηματιστήριο αξιών. Καλές και οι ανανεώσιμες πηγές, αλλά εδώ πρόκειται για υπάρχοντα συμφέροντα πολλών δεκαετιών τα οποία δεν είναι τόσο εύκολα να αφήσουν την πρωτοκαθεδρία. Η ευκαιρία που έχουν οι εταιρείες αυτές να λάβουν την πρωτοκαθεδρία στο ενεργειακό τομέα είναι ιδιαίτερα δελεαστική αυτόν τον καιρό. Οι έξυπνοι παίκτες του ΧΑ ας το έχουν υπ’όψιν τους.

Ο Αποστόλης το καναρίνι

Ένα μικρό κλουβί καρφωμένο πάνω σε ένα λεκιασμένο, αδιάφορο μπεζ τοίχο ενός στενού μπαλκονιού.

Ένας ευτραφής κύριος με φανελάκι και βερμούδα, κάπου γύρω στις 8 το πρωί.

Και μια σύντομη, τρυφερή συνομιλία

– ”Α ρε Αποστόλη, κελαηδάς κι εσύ καημένε…”

Ο Αποστόλης απάντησε με ένα σύντομο κελάηδισμα

Στιγμές ζωής, στιγμές αγάπης

Στη σκιά του ήλιου

Όχι, δεν είναι κάποια εικονογράφηση από βιβλίου του Asimov, αλλά πραγματική φωτογράφιση του διαστημικού λεωφορείου  Ατλαντίς κατά τη διάρκεια της πρόσφατης αποστολής για την αναβάθμιση/διάσωση του υπεργήινου τηλεσκοπίου Hubble.

Καταπληκτική φωτογράφιση από ερασιτέχνη με έντονη επιθυμία να κάνει ακριβώς αυτό που έκανε.

Δείτε τις φανταστικές του φωτό σε αυτή τη σελίδα

Παγουριακός Πίνακας των Στοιχείων

Επιτέλους! Ο Παγουριακός Πίνακας των Στοιχείων με σειρά ηλεκτροχημικής συγγένειας είναι έτοιμος. (Διορθώσεις/προσθήκες από τρίτους σημειώνονται με κόκκινο χρώμα)

Βούλιο [Vo]

Στοιχείο μέσου βάρους, με έντονο ξανθό χρώμα. Αποτελεί τεχνητά κατασκευασμένο στοιχείο σε αντιδραστήρες της Ουκρανίας. Η ανακάλυψή του παρέμεινε μυστική για πολλά χρόνια, ωσότου μεταφέρθηκε σε ελληνικά εδάφη σε ειδικά κατασκευασμένα δοχεία για αποτροπή της ανίχνευσης από τις μονάδες ασφαλείας. Εκτός από τη βασική ενεργειακή κατάσταση συναντάται έντονα σε μια ισομερή, διεγερμένη στάθμη. Είναι από τα πρώτα στοιχεία που παρατηρήθηκαν να παρουσιάζει έντονη κοινωνικότητα με άλλα είδη, οδηγώντας στο συμπέρασμα ότι είναι υπεραγώγιμα. Το έντονο ξανθό χρώμα του το κατατάσσει στο νούμερο ένα στοιχείο σε χρήση σε κοινωνικές, καταναλωτικές, καλλιτεχνικές και αρχιτεκτονικές εφαρμογές.

Μερτζιμέκιο [Mz]

Στοιχείο ισχυρά ραδιενεργό, μεγάλης μάζας, με Th-εϊκή διάσταση. Διαθέτει πολύπλοκη δομή με αρκετές διεγερμένες καταστάσεις. Ανακαλύφθηκε στις Σέρρες το 1971. Σχηματίζει ισχυρούς χημικούς δεσμούς με το Βούλιο. Η χημική τους αντίδραση είναι σχετικά αργή, αλλά καταλήγει σε υβριδικές μορφές με μεγάλο χρόνο ημιζωής. Λόγω των πολλαπλών μαγνητικών ροπών που παρουσιάζει, το ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος αποφάσισε να επενδύσει ερευνητικά σε πρόγραμμα μελέτης του Μερτζιμέκου. Ήδη υπάρχουν ελπίδες οι έρευνες να φωτίσουν ανακαλυφθεί και το δεύτερο ισότοπο του στοιχείου, το οποίο έχει ανακαλυφθεί και παρουσιάζει φυσιοθεραπευτικές ιδιότητες ως αποτέλεσμα αυτών των ερευνών. Tελευταία πειραματικά δεδομένα καταδεικνύουν ότι το μερτζιμέκιο αποκτά επικούριες ιδιότητες στο περιβάλλον της Αττικής (σε συνθήκες ΕΚΠΑ), κάτι το οποίο διερευνάται περαιτέρω.

Μίνιο [Mi]

Το Μίνιο, όπως και το Σπύτσιο (βλ. παρακάτω) είναι προϊόν του Τσιούριου [Ts] και παρουσιάζει έντονο χαρακτήρα. Είναι ένα από τα πρώτα στοιχεία που ανακαλύψθηκαν σε πετρώματα της ευρύτερης περιοχής Ιωαννίνων με χρήση αρχαιολογικής σκαπάνης. Υπάρχουν πολυάριθμες ιστορικές αναφορές που αναφέρουν χρήση του Μίνιου σε χώρους ψυχαγωγίας και διάθεσης αλκοολούχων, αν και τελευταία εντοπίζεται σε οικιακά περιβάλλοντα. Το συναντά κανείς σε περιοχές με υψηλές συγκεντρώσεις Μάλαμα [Ml] και Ιωαννίδη [Io]. Τελευταία έχει παρατηρηθεί ότι παρουσιάζει ιδιαίτερες τάσεις οξείδωσης του Καραμπινίου [Kb]. Αποτελεί μητρικό πυρήνα του Νικολίου [Nk].

Δριστιλιάριο [Dr]

Το βαρύτερο ευγενές στοιχείο του παρόντος Παγουρικού Πίνακα. Στοιχείο ραδιενεργό, χρησιμοποιείται κυρίως στην ακτινοφυσική με σκοπό τη διάγνωση ασθενειών. Ο πυρήνας του Δριστιλιαρίου στερείται ισχυρών αλληλεπιδράσεων με το εξωτερικό περιβάλλον οδηγώντας σε καθαρές ιδιοκαταστάσεις απαλλαγμένων από στάθμες-εισβολείς στην κυματοσυνάρτηση. Διαθέτει μεγάλο χρόνο ημιζωής μεταβάσεων μεταξύ των ενεργειακών σταθμών του, αλλά μετά την αποδιέγερση σε κάποια από αυτές παρουσιάζει έντονα φαινόμενα ισομέρειας. Σε συνδυασμό με το Καλεφέζριο [Kf] μπορεί να προκαλέσει αλλεργικές αντιδράσεις. Έλκεται χημικά από το Μίνιο, παρουσία καταλυτών, όπως το μείγμα κουμπάριο (ίσα ποσά από Μερτζιμέκιο και Βούλιο) ή τους Παρτσ’βαρικούς καταλύτες.

Νικόλιο [Nk]

Το Νικόλιο (αρχική ονομασία Μπουκάλιο) ανακαλύψθηκε πριν σχεδόν τρία έτη σε μαιευτική κλινική κατόπιν εννιάμηνης ισχυρής αλληλεπίδρασης δέσμης βαρέων ιόντων Δριστιλιαρίου με ελαφρείς στόχους Μινίου σε ανάστροφη κινηματική. Το πείραμα της αλληλεπίδρασης κατέληξε στη δημιουργία του νέου στοιχείου με μεγάλη ενεργό διατομή. Αυτή τη στιγμή, οι ερευνητικές προσπάθειες για την καταγραφή των ιδιοτήτων του στοιχειακού χαρακτήρα αναφέρουν ότι πρόκειται για βαρύ στοιχείο, ιδιαίτερης διαδραστικότητας με το εξωτερικό περιβάλλον, στο οποίο μεταδίδει αισθήματα ευδαιμονίας, και ισχυρή ανεξαρτησία. Αναφέρεται επίσης ότι υπάρχει στενή σύνδεση με το παλαιόθεν, εκτενώς μελετημένο στοιχείο Καραγκιόζιο [Kg].

Σπύτσιο [Sp]

Ραδιενεργό στοιχείο με συχνές εφαρμογές στη διάγνωση και θεραπεία ασθενών. Συναντάται σε μεγάλες ποσότητες σε αντικείμενα-αντίκες προερχόμενα από το Γιουσουρούμ. Απομονώθηκε σε μεγάλες ποσότητες στη μονάδα Πυρηνικής Ιατρικής στο Νοσοκομείο Αλεξάνδρα, αλλά πρόσφατα η ερευνητική του μελέτη έχει μεταφερθεί στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ιωαννίνων. Διεγείρεται έντονα από ακουστικά κύματα και για το λόγο αυτό εκλύεται σε μεγάλες ποσότητες κατά τη διάρκεια συναυλιών ή ακρόασης μουσικών οπτικών δίσκων. Τέλος, χρησιμοποείται συχνά στην κατασκευή καλωδίων δίκτυωσης νεόδμητων διαμερισμάτων. Όπως και το Μίνιο προέρχεται από τη διάσπαση του Τσιούριου. Η εμπειρική του ονομασία είναι Δοκτόριο.

Μπακάλιο [Mp]

Το Μπακάλιο αποτελεί βασικό συνδετικό κρίκο στη δημιουργία νανοσωλήνων άνθρακα. Η θεωρητική μελέτη τους επαφίεται στη χρήση Μπακαλίου ως trace element, το οποίο ακολουθεί την αλληλουχία ανάπτυξης των νανοσωλήνων σε κλασματικές διαστάσεις του χωρόχρονου. Στοιχείο δυσεύρετο, μελετήθηκε ιδιαίτερα σε ιταλικό έδαφος. Η συνεργασία των ερευνητικών ομάδων με σκοπό τη μελέτη του Μπακαλίου διεκόπη αρκετές φορές λόγω έλλειψης χρηματοδότησης. Το Μπακάλιο είναι χημικά σταθερό σε ενώσεις με στοιχεία νεαρής ηλικίας και άγνωστης προέλευσης. Χαρακτηρίζεται από ισχυρές μεταβάσεις σε διεγερμένες καταστάσεις υπό τη δράση υδατικών διαλυμάτων οινοπνεύματος. Τον τελευταίο καιρό ερευνάται σε Σουρδιακά διαλύματα με πολλά υποσχόμενες προοπτικές.

Παπακώστιο [Pk]

Είναι το στοιχείο με τα περισσότερα γνωστά ισότοπα, τρία σε αριθμό: το Βασίλιο, το Πάνιο και το Κουστάκιο. Το στοιχείο διακρίνεται από το σταθερό χημικό του χαρακτήρα. Μεγάλες ποσότητες του στοιχείου ανιχνεύθηκαν για πρώτη φορά στη Βαζελίνη. Τα τρία ισότοπα παρουσιάζουν σημαντικά διαφορετικές ιδιότητες.
Το Βασίλειο [Va] είναι το ισότοπο με το μεγαλύτερο χρόνο ζωής, ιδιαίτερα σημαντικό στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων ως μέτρο οικονομικής ευμάρειας λόγω της ανόδου της αξίας των μετάλλων. Το Βασίλειο είναι ιδιαίτερα διαδεδομένο λόγω της ψυχαγωγικής του αξίας κι έχει χρησιμοποιηθεί εκτενώς  σε υπηρεσίες ταξί, αλλά και ως μέσο ανεύρεσης γεωγραφικών συντεταγμένων, ιδιαίτερα στην ευρύτερη περιοχή Αττικής. Συχνά εμφανίζεται και με την εμπειρική ονομασία Παπάριο, ενώ είναι σύνηθες σε βλακώδεις συνθήκες και καταστάσεις.
Το Πάνιο [Pn] διαθέτει μια σπάνια σταθερότητα στη βασική του στάθμη, κάτι που το καθιστά ιδανικό για περιπτώσεις ασφάλισης και εξασφάλισης. Το ινστιτούτο ερευνών που είχε αναλάβει τη συστηματική του μελέτη, πρόσφατα μεταφέρθηκε από την Ατλαντίδα στο Δυτικό Κεντρικό Παγουριστάν με σκοπό την οικονομική ανάδειξη και κοινωνική καταξίωση του ισοτόπου.
Τέλος, το Κουστάκιο [Ko], αν και το νεώτερο σε σειρά ανακάλυψης σε σχέση με τα υπόλοιπα δύο ισότοπα του Παπακώστιου έχει προσελκύσει τα βλέμματα της επιστημονικής κοινότητας των βιολογικών εφαρμογών. Φήμες αναφέρουν ότι μετά από μια περίοδο έντονης χημικής κινητικότητας ως ελεύθερο άτομο, συναντάται πλέον μόνο σε ιοντική μορφή. Η ιοντική μορφή του προήλθε λόγω της προσέγγισης τού στοιχείου σε μεγάλη ποσότητα του στοιχείου Βέριου [Ve], το οποίο διαθέτει ξανθό χρώμα όπως και το Βούλιο, καθώς φαίνεται ότι και έχει εισαχθεί και αυτό από την Ουκρανία, όπως και το Βούλιο.

Γκοντελίτσιο [Go]

Το αρχαιότερο στοιχείο του Πίνακα. Ανακαλύφθηκε σε πετρώματα της ευρύτερης περιοχής Αρναίας σε ιδιαίτερα μεγάλες συγκεντρώσεις και λόγω των ασπρόμαυρων αποχρώσεών στα ορυκτά άλατα που σχηματίζει του δόθηκε το εμπειρικό όνομα Μπαόκιο. Σήμερα είναι γνωστό και με το ανεπίσημο όνομα “το στοιχείο του Θεού”, λόγω της σοφίας που αποκτούν τα άτομα που καταναλώνουν ιατρικά σκευάσματα πλούσια σε Γοντελίτσιο. Οι πρόσφατες ερευνητικές προσπάθειες στο ερευνητικό κέντρο ΑΝΚΑ για ανίχνευση του στοιχείου σε μικροδείγματα κιθαιρώνιων ορυκτών ήταν επιτυχημένη. Το στοιχείο αποτελεί από μόνο του ξεχωριστή ομάδα λόγω των μοναδικών χημικών και πυρηνικών ιδιοτήτων που παρουσιάζει. Επίσης, λόγω του μεγάλου χρόνου ζωής του στοιχείου, μόλις πρόσφατα κατέστη δυνατό να μελετηθεί σε επίπεδο υψηλής στατιστικής σημαντικότητας για πρώτη φορά η μεταστοιχείωση του στοιχείου σε Επικούριο [Ek]. Οι έρευνες συνεχίζονται ώσπου να ολοκληρωθεί πλήρως η μετάβαση στον προαναφερθέν θυγατρικό πυρήνα.

Τόλιο [To]

Στοιχείο χημικά συγγενές με το Γκοντελίτσιο, η αντίδραση με το οποίο χαρακτηρίζεται από έντονες εκρήξεις που οδηγούν σε μακροχρόνια σταθερότητα σε περιβάλλοντα όπου είναι παρόν το είδος Felis Catus – Ceramidogatus Myrtius. Αποτελεί πάγιο χημικό αντιδραστήριο σε αντιδράσεις ραδιοχημείας με περιβαλλοντολογική εφαρμογή. Το στοιχείο παρουσιάζει σημάδια έντονης οξείδωσης σε αστικά περιβάλλοντα με υψηλό θόρυβο. Πρόσφατα, έχει εκφρασθεί η άποψη ότι αντιτίθεται χημικά της βλακείας σε έντονα πολωμένα υλικά. Το θέμα έχει αποτελέσει αντικείμενο σκέψεων και ιδεών στη μπλογκόσφαιρα.

Βιβλιοθήκες: τα μέρη που αγάπησα

Μου αρέσει ιδιαίτερα να τριγυρίζω μέσα σε βιβλιοθήκες. Μ’αρέσει να παίρνω σβάρνα τα μικρά, στενά διαδρομάκια που σχηματίζουν οι όγκοι των ραφιών και να χαζεύω τίτλους και ονόματα, να ξεφυλλίζω βιβλία νέα με πούχρωμα ή “σοβαρά” εξώφυλλα με χρυσά γράμματα. Από τότε που απέκτησα την πρώτη μου κάρτα βιβλιοθήκης, κάπου στα τέλη του Δημοτικού θα πρέπει να ήταν, έχω διανύσει χιλιόμετρα μέσα σε μικρές και μεγάλες βιβλιοθήκες στον κόσμο. Αν κανείς προσθέσει και τα διαδικτυακά χιλιόμετρα ψάχνοντας για ψηφιακά κείμενα κι εργασίες, το μήκος αυτομάτως πολλαπλασιάζεται.

Αφορμή για τη σημερινή δημοσίευση, υπήρξε η ανακοίνωση της νέας ψηφιακής βιβλιοθήκης της Ευρώπης που πρόσφατα μετακόμισε στη Χάγη και χρηματοδοτείται από την ΕΕ. Θα τη βρείτε με ανοιχτό περιεχόμενο προς όλους σύντομα εδώ. Αποτελεί κοινή προσπάθεια πολλών ευρωπαΪκών βιβλιοθηκών που παρέχουν το ψηφιακό υλικό τους – από την Ελλάδα συμμετέχει η Βιβλιοθήκη Βέροιας – στους βιβλιοφάγους, αλλά κυρίως στους ερευνητές. Αρχικά απευθύνεται περισσότερο στο χώρο των Τεχνών και των Γραμμάτων παρά των Φυσικών Επιστημών, αλλά ακόμη κι έτσι αναμένεται να αποτελέσει σημαντικό κομμάτι της ευρωπαϊκής κουλτούρας.

Από την άλλη πάλι, περνώ κάθε μέρα μπροστά από το ερειπωμένο και διαλυμένο κτίριο του παλιού πανεπιστημίου Ιωαννίνων, τη γνωστή Δόμπολη, και ανατριχιάζω όταν συνειδητοποιώ ότι οι γκρεμισμένοι τοίχοι με τον εναπομείναντα σκελετό του κτιρίου στέγασαν κάποτε τις νεανικές μας προσπάθειες για μάθηση, αλλά και κοινωνικοποίηση στο αναγνωστήριο-“περιστερώνα” του 5ου ορόφου…Και δυστυχώς κανείς – ούτε εμείς που περάσαμε από κει μέσα και βλέπουμε το βιασμό των αναμνήσεών μας να καταρρέει – δεν κάνει τίποτε.

Πάλι απαισιόδοξα κλείνω τη δημοσίευση και δε μου αρέσει 🙁

ΥΓ Μιας και μιλάμε για βιβλία, να μερικά από τα καλύτερα “ψαχτήρια” για φθηνά, αλλά και σπάνια βιβλία:

Περιοδικός τύπος ανοιχτής πρόσβασης

Κάτι που από πολύ καιρό θέλω να σχολιάσω στα διάφορα blogs με τα οποία καταπιάνομαι είναι τα περιοδικά ανοιχτής πρόσβασης.

Ως ερευνητής, θεωρώ ότι ο επιστημονικός περιοδικός τύπος είναι από τα πιο σημαντικά εργαλεία στην προώθηση της εργασίας και της παραγωγής νέας γνώσης. Η ευρεία και χωρίς όρους διαθεσιμότητα επιστημονικών άρθρων υψηλής ποιότητας οριοθετεί την κατεύθυνση προαγωγής της επιστήμης προς τα εμπρός. Στο παρελθόν, η γνώση θεωρούνταν πολύτιμη και παρείχε τα μέσα επιβολής ισχύος αυτών που την κατείχαν σε σχέση με αυτούς που την στερούνταν. Κλασσικό παράδειγμα τα ιερατεία της Αρχαίας Αιγύπτου, τα μοναστήρια και οι βιβλιοθηκάριοι του Μεσαίωνα αλλά ακόμη και οι σοφιστές της αρχαίας Ελλάδας που μέσω “κλειστών” σχολών ανέπτυσσαν τη γνώση με το δικό τους μοναδικό τρόπο, αποκλείοντας την πρόσβαση των “έξω”.

Οι ιδέες αυτές άλλαξαν με την πάροδο του χρόνου, βοήθησε κι η ανάγκη για απελευθέρωση της παραγωγής, παρ’όλα αυτά η διαθεσιμότητα της γνώσης εξακολουθεί να δεσμεύεται στις περισσότερες περιπτώσεις, από οικονομικά εμπόδια πλεόν παρά κοινωνικά. Το κόστος εκτύπωσης επιστημονικών άρθρων και βιβλίων το οποίο αποτέλεσε την απαρχή καταβολής αντιτίμου για την πρόσβαση στη διαθέσιμη γνώση εξελίχθηκε στη σημερινή εποχή σε έξοδα συνδρομής ηλεκτρονικής πρόσβασης. Καθώς το κόστος αυτό για τον καθημερινό -αλλά ταυτόχρονα και μη εξειδικευμένο άνθρωπο – είναι υψηλό, μπορεί να καλυφθεί μόνο από μεγάλα ιδρύματα και οργανισμούς, όπως τα πανεπιστήμια.

Έτσι, κατ’ανάγκη, αποκλείεται μια μεγάλη μερίδα ιδιωτών, αλλά ακόμη και μικρότερων ιδρυμάτων, κυρίως τριτοκοσμικών κρατών με λιγοστά έσοδα, από τη διαθέσιμη γνώση. Η πόλωση που δημιουργείται φυσικά, στη βάση της έχει κοινά χαρακτηριστικά με τα ιερατεία, απλά επεκτείνεται σε ευρύτερη βάση “ιερέων”, όπου όπως προείπα, το κριτήριο διαχωρισμού είναι οικονομικό και μόνο.

Απάντηση στην τακτική αυτή των εκδοτικών συμφερόντων δόθηκε αρχικά από το λογισμικό ανοιχτού κώδικα που αντιτάχθηκε στις εταιρείες λογισμικού, και ακολουθήθηκε από τις ελεύθερες βιβλιοθήκες με κείμενα διαθέσιμα σε όλους χωρίς περιορισμούς.

Ένα κλασσικό παράδειγμα ανοιχτών βιβλιοθηκών, οι οποίες είναι υπαρκτές σε αποκλειστικότητα στον κυβερνοχώρο είναι το Directory of Open Access και το CiteUlike.org. Η κίνηση επεκτείνεται καθημερινά και το ενθαρρυντικό είναι ότι πολλοί κυβερνητικοί οργανισμοί έχουν αναγνωρίσει την αναγκαιότητα και έχουν αναλάβει πρωτοβουλία για την στήριξη και διάδοση της προσπάθειας.

Δε θα ήθελα να κάνω προβλέψεις για το μέλλον. Μόνο ένα σχόλιο από την πλευρά του ερευνητή: Η ύπαρξη μιας τέτοιας δυναμικής που θα παρέχει τη διαθέσιμη επιστημονική πληροφορία ελεύθερα και δωρεάν είναι σίγουρο ότι θα προωθήσει την επιστήμη και κατά συνέπεια θα επιφέρει λύσεις σε σημαντικές ερωτήσεις της ανθρωπότητας. Πρέπει όμως η διάδοση του ρεύματος αυτού να συνοδεύεται από την αντίστοιχη κριτική επιστημονικών ερωτήσεων, ώστε το επίπεδο κι η ποιότητα της παρεχόμενης επιστημονικής γνώσης να υψηλό. Και σε αυτό, την ευθύνη φέρουμε εμείς οι ίδιοι.

Beamer class theme: EastLansing

Στην Ελλάδα έχουμε μάθει να ανοίγουμε αυτό το κακάσχημο Word ή το αντίστοιχο εργαλείο Powerpoint για να ετοιμάζουμε τις πασουσιάσεις. Δε θέλω να επεκταθώ στη δυσκολία της χρήσης των παραπάνω εργαλείων όσον αφορά κυρίως στη βελτιστοποίηση της παρουσίασης και τη χρηστικότητά τους. Προσωπικά είμαι οπαδός του laTeX και κινούμαι αντίστοιχα στις επιλογές μου ακόμη και για τις παρουσιάσεις.

Τελευταία αποφάσισα ότι είναι καιρός να κάνω το τελευταίο βήμα ολοκλήρωσης σε ascii εργαλεία και άρχισα να χρησιμοποιώ το χρηστικό πακέτο Beamer για laTeX, το οποίο – φυσικά – είναι δωρεάν και επίσης πανέμορφο. Στο πακέτο προσφέρονται διάφορα themes, αλλά αν κάποιος θέλει να δημιουργήσει μπορεί να ξοδέψει 10′ και να δημιουργήσει το δικό του, παίζοντας με χρώματα, γραμματοσειρές κοκ.

Γις τις δικές μου προσωπικές ανάγκες, δημιούργησα το beamerthemeEastLansing.sty, το οποίο είναι βασισμένο στη διαμόρφωση του Palo Alto με χρώματα τα οποία ορίζονται στο beamercolorthemesparty.sty ώστε να αντικατοπτρίζονται τα επίσημα χρώματα του Michigan State University. Επίσης, το logo tou NSCL απεικονίζεται στην πάνω αριστερά γωνία αυτόματα για όλες τις διαφάνειες.

Αφού τα εγκαταστήσετε μη ξεχάσετε να ενημερώσετε τη βάση δεδομένων του TeX.

texconfig rehash ή

mktexlsr

Assistant Professor | Department of Physics | University of Athens